تکنولوژی پیانو

صفحه صداي شناور؛ راه حلی براي ايجاد صداي بهتر

هدف از تعبيه صفحه صدا در پيانو انتقال ارتعاشات سيم‌ها به هوا است،‌ به گونه اي كه حجم و رنگ صداي مناسبي ايجاد حاصل شود. بنابراين صفحه صدا عامل انتقال انرژي سيم به هوا محسوب مي‌شود.

 

وقتی چكش به سیم ضربه می‌زند،‌سیم شروع به ارتعاش می‌كند. این ارتعاشات از طریق یك پل چوبی (bridge) به صفحه صدا منتقل می‌شود. صفحه صدا به صورت صفحه‌ای نازك و سبك از جنس چوب است كه در عین سبكی بسیار مقاوم است و میتواند در تمامی فركانسها به خوبی مرتعش شود. صفحه صدا با ارتعاش متناوب به سمت بالا و پایین ارتعاش سیم ها را به میزان دوبرابر تقویت كرده و انرژی حاصل از این ارتعاشات را به محیط پیرامون خود منتقل می‌كند. البته این صفحه بر خلاف آمپلی‌فایر های الكترونیكی هیچ گونه انرژی اضافه نمی‌كند، بلكه با راندمان بالا انرژزی ناشی از ارتعاش سیمها را به هوا منتقل می‌كند.

كیفیت صفحه صدا به عوامل متعددی بستگی دارد و به همین دلیل طراحی صفحه صدای خوب كار بسیار دشواری است. یكی از عوامل تاثیر گذار در ایجاد صدای بهتر و قوی‌ تر استفاده از صفحه صدای بزرگتر است. در واقع به همین دلیل است كه برای تامین حجم صدای مورد نیاز برای اجرا در یك سالن بزرگ استفاده از گرند پیانوهایی با طول بیش از 270 سانتیمتر الزامی است. بنابراین در یك پیانوی دیواری با طول حداكثر 130 سانتیمتر و یا گرندپیانوی كوچك150 سانتیمتری با توجه به ابعاد كوچك صفحه صدا نمی‌توان انتظار خاصی از حجم و رنگ صدای این پیانو ها داشت.

یكی از راهکارهایی كه سازندگان معتبر پیانو برای ایجاد حجم و رنگ صدای بهتر در پیانوهای دیواری و گرندپیانوهای كوچك ارائه نموند استفاده از صفحه صدای شناور بود. در این روش لبه های صفحه صدا به قاب داخلی پیانو چسبانده نمی‌شود و میتواند به طور آزادانه ارتعاش كند. بنابراین بدون تغییر در ابعاد، این صفحه صدا قابلیت ارتعاش بیشتری نسبت به صفحه صدایی كه لبه های آن به قاب پیانو چسبانده شده است دارد. این تفاوت در ارتعاش سیمهای بم ساز (فركانسهای پایین)‌ بسیار محسوس تر است و می‌تواند یكی از مهمترین نقاط ضعف پیانوهای دیواری و گرندهای كوچك یعنی صدای باس ضعیف آنها را بهبود بخشد. در تصویر پایین این موضوع به خوبی نمایش داده شده است.

 

 

ایده استفاده از صفحه صدای شناور به دهه آغازین قرن بیستم باز میگردد و سازندگان متعددی با ارائه طرح های مختلف سعی در به كارگیری این ایده داشتند. چندین پتنت مختلف هم در نیمه اول قرن بیستم به ثبت رسید كه از جمله آنها میتوان به پتنت شركت اشتاین وی اندسانز در سال 1938 اشاره نمود.

با توجه به كوچك بودن پیانوهای دیواری، استفاده از صفحه صدای شناور می‌تواند نتایج فوق‌العاده ای را در بر داشته باشد. به عنوان مثال شركت گبر پرزینا با به كار گیری این ایده در پیانوهای دیواری خود توانسته است جایگاه خود را در رده بندی سازهای دیواری نسبت به رقبای خود ارتقاء دهد.

 

پیانوی دیواری گبرپرزینا مدل GB129 مجهز به صفحه صدای شناور.

 

اهمیت استفاده از صفحه صدای شناور تا حدی برای سازندگان جذاب است كه شركت یانگ چنگ یكی از بزرگترین تولید كنندگان پیانو در آسیا در محدوده سالهای 2007 تا 2009 با دعوت از دل فندریچ یكی از مشهورترین طراحان پیانو،‌ طراحی پیانوهای خود را مورد بازبینی قرار داد. در تصویر زیر گرندپیانوی یانگ چنگ طراحی شده توسط دل فندریچ نمایش داده شده است. در این طرح ابتكاری بخشی از صفحه صدای پیانو به صورت آزادانه ارتعاش میكند. در واقع او نوعی طرح تركیبی از صفحه صدای شناور و ثابت را ایجاد كرده است و هدف اصلی او تقویت میزان ارتعاش مرتبط با سیم های باس ساز است.

 

محسن جوزی

نوازنده ، مدرس و تكنسين پيانو،

عضو رسمی انجمن تکنسین‌های پیانو در امریکا ( PTG)

عضو رسمی MTNA

دیدگاه‌ها

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. پیش از ارسال دیدگاه و یا پرسش، پیشنهاد می‌کنیم نظرات قبلی را مشاهده فرمایید و تا حد امکان از طرح سوالات تکراری خودداری فرمایید. کد HTML مجاز نیست.

فرم ورود

عضویت در خبرنامه